سیاره‌های فراخورشیدی تازه کشف‌شده
نویسنده: بيژن نيكوروان
ناشر: انتشارات علمی بنیادی
دسته‌بندی: نجوم و اخترفیزیک
زبان: فارسی
سال انتشار: 2020
تعداد صفحات: 134
شابک / ISBN: 978-600-98336-2-7
توضیحات کتاب
کتاب «سیاره‌های فراخورشیدی تازه کشف‌شده» اثری علمی و آموزشی از دکتر بیژن نیکوروان در زمینه اخترفیزیک، نجوم و علوم سیاره‌ای است. این کتاب با هدف آشنایی خوانندگان با یکی از شاخه‌های نوین و جذاب اخترفیزیک، یعنی مطالعه سیاره‌های خارج از منظومه شمسی، تدوین شده و مفاهیم پایه‌ای تا روابط محاسباتی مهم این حوزه را به‌صورت منظم ارائه می‌کند.
در این اثر، ابتدا مباحث مقدماتی درباره ستارگان، رده‌های طیفی، نمودار هرتسپرونگ-راسل و ساختار سامانه خورشیدی مطرح می‌شود. سپس تعاریف جدید اتحادیه بین‌المللی نجوم، اجرام تازه کشف‌شده در سامانه خورشیدی، کمربند کویپر، ابرهای اوورت و قانون تیتوس-بد بررسی می‌گردد. در ادامه، کتاب وارد بحث اصلی یعنی سامانه‌های فراخورشیدی، ویژگی‌های فیزیکی سیاره‌های فراخورشیدی، نام‌گذاری آن‌ها و روش‌های آشکارسازی مانند سرعت شعاعی، گذر نوری، میکرولنزینگ گرانشی، تابش‌های نسبیتی، زمان‌سنجی تپ‌اختر، تصویربرداری مستقیم و اخترسنجی می‌شود.
یکی از نقاط قوت این کتاب، توجه به روابط ریاضی و کمیت‌های فیزیکی مهم در مطالعه سیاره‌های فراخورشیدی است؛ از جمله درخشندگی، ناحیه قابل سکونت، دوره تناوب مداری، شار حرارتی، نیم‌دامنه سرعت شعاعی، نیم‌دامنه اخترسنجی و عمق گذر. همچنین معرفی پروژه‌های مهمی مانند MEarth، SuperWASP، KELT، HATNet، COROT و Kepler ارزش آموزشی و پژوهشی کتاب را افزایش می‌دهد.
این کتاب می‌تواند منبعی کاربردی برای دانشجویان فیزیک، نجوم و اخترفیزیک، دبیران علوم، پژوهشگران، علاقه‌مندان به سیاره‌های فراخورشیدی و همه کسانی باشد که می‌خواهند با مبانی علمی و روش‌های کشف سیاره‌های دوردست آشنا شوند.